Türk milletinin kaderini değiştiren tarihi kararın üzerinden tam 103 yıl geçti. Bugün 28 Ekim… Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün, Türk tarihine altın harflerle kazınan o tarihi sözleri söylediği günün yıl dönümü. 28 Ekim 1923 akşamında Çankaya Köşkü'nde yankılanan Cumhuriyet müjdesi, ertesi gün Türkiye'nin yönetim şeklini değiştirecek ve millet egemenliğine dayanan yeni bir dönemin kapılarını aralayacaktı.
BİR MİLLETİN KADERİNİ DEĞİŞTİREN AKŞAM
Takvimler 28 Ekim 1923'ü gösterdiğinde, Ankara'da tarihi bir gelişmenin hazırlıkları yapılıyordu. Kurtuluş Savaşı'ndan zaferle çıkan Türk milleti, bağımsızlığını kazanmış, ancak yeni devletin yönetim şeklinin resmen belirlenmesi süreci henüz tamamlanmamıştı.
O akşam Gazi Mustafa Kemal Atatürk, yakın çalışma arkadaşlarını Çankaya Köşkü'nde akşam yemeğine davet etti. Sofrada Türkiye'nin geleceğini şekillendirecek tarihi bir karar açıklanacaktı.
Atatürk, yıllar sonra Nutuk'ta da anlattığı o akşam, arkadaşlarına şu tarihi sözlerle seslendi:
“Efendiler, yarın Cumhuriyeti ilan edeceğiz!”
Bu sözler, yalnızca bir yönetim değişikliğinin habercisi değil, Türk milletinin kendi geleceğini belirleme iradesinin de en güçlü ifadelerinden biri oldu.
28 EKİM GECESİ CUMHURİYETİN TEMELLERİ ATILDI
Çankaya Köşkü'ndeki tarihi buluşmanın ardından Mustafa Kemal Atatürk ve İsmet İnönü, Cumhuriyet'in ilan edilmesini sağlayacak anayasa değişikliği üzerinde çalıştı.
Gece boyunca sürdürülen hazırlıklarla, Türkiye Büyük Millet Meclisinin ertesi gün görüşeceği düzenlemenin temelleri atıldı.
Ankara'da başlayan bu tarihi süreç, Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin ardından devlet yönetiminde yeni bir döneme geçişini sağlayacaktı.
29 EKİM 1923: TARİH YENİDEN YAZILDI
Bir gün sonra, 29 Ekim 1923 Pazartesi günü Türkiye Büyük Millet Meclisi toplandı. Yapılan görüşmelerin ardından anayasa değişikliği kabul edilerek Cumhuriyet resmen ilan edildi.
Devletin yönetim şekli Cumhuriyet olarak belirlenirken, Gazi Mustafa Kemal Atatürk Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı seçildi.
Böylece egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğu anlayışı, Cumhuriyet yönetimiyle yeni bir anayasal çerçeveye kavuştu.
103 YIL ÖNCE YAKILAN MEŞALE BUGÜN DE YANIYOR
Aradan geçen 103 yıla rağmen 28 Ekim 1923 gecesinde verilen tarihi karar, Türk milletinin hafızasındaki yerini koruyor.
Bağımsızlık mücadelesinin ardından kurulan Türkiye Cumhuriyeti, millet egemenliği, çağdaşlaşma ve tam bağımsızlık idealleri üzerine yükseldi.
Cumhuriyet'in ilanı, yalnızca siyasi bir dönüşüm olarak kalmadı. Eğitimden hukuka, ekonomiden toplumsal yaşama kadar birçok alanda gerçekleştirilecek köklü değişimlerin de önünü açtı.
YARIN CUMHURİYETİMİZ 103 YAŞINDA!
Bugün, 28 Ekim 2026 Çarşamba…
Tam 103 yıl önce Çankaya Köşkü'nde söylenen o tarihi sözlerin yıl dönümündeyiz.
Yarın ise 29 Ekim…
Bir milletin bağımsızlık mücadelesini Cumhuriyet ile taçlandırdığı, kendi geleceğine yön verme iradesini tüm dünyaya ilan ettiği büyük gün.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının öncülüğünde kurulan Türkiye Cumhuriyeti, 103. yaşını kutlamaya hazırlanıyor.
103 yıl önce bugün, bir milletin yarınını değiştiren o cümle söylendi:
“Efendiler, yarın Cumhuriyeti ilan edeceğiz!”
